|
มะขาม เป็นอะไรได้มากกว่าที่คุณคิด
|

|
อำเภอหล่มเก่าเป็นอำเภอเล็กๆตั้งอยู่เหนือสุดของจังหวัดเพชรบูรณ์
เมื่อประมาณ40
ปีที่แล้วมีตลาดรับซื้อมะขามฝักหวานและเปรี้ยวอยู่ติดกับถนนสายผ่านตัวกลางเมืองหล่มเก่าตั้งแต่บริเวณสี่แยกไปจนถึงวัดสระเกศ
และมีตำนานเล่าขานถึงมะขามหวานต้นแรกที่นำมาปลูกชื่อว่า"หมื่นจง"
ในฤดูกาลเก็บเกี่ยวผลผลิตชาวสวนมะขามจะเก็บมะขามหวานมาขายด้วยตนเองแม่ค้าในตลาดหล่มเก่าก็จะนำมะขามหวานมาใส่ปี๊บ
หนึ่งปี๊บก็ประมาณแปดกิโลกรัม เรียกว่า หนึ่งถัง
พันธุ์มะขามหวานที่ราคาแพงที่สุดในตอนนั้นได้แก่พันธุ์สีทอง
ราคาอยู่กิโลกรัมละ หนึ่งร้อยบาทถึงหนึ่งร้อยยี่สิบบาท
เมื่อแม่ค้าในตลาดรวมซื้อมะขามไว้มากแล้วก็จะมีพ่อค้าแม่ค้าจากกรุงเทพฯเข้ามารับซื้อต่อนำไปขาย
จากเรื่องเล่าที่ได้รับฟังมา
พ่อค้าแม่ค้าคนจีนตลาดมหานาคเป็นกลุ่มแรกที่เข้ามาซื้อขายมะขามหวานในอำเภอหล่มเก่า |
|
|
มารู้จักมะขามกันเถอะครับ
Tamarindus indica Linn.
อาณาจักร Plantae
ส่วน
Magnoliophyta
ชั้น Liliopsida
ตระกูล Fabales
Leguminosae
สกุล
Tamarindus
สปีชีส์ T. indica
- ภาคกลาง เรียก มะขามไทย
- ภาคใต้ เรียก ขาม
- นครราชสีมา เรียก ตะลูบ
- กะเหรี่ยง-กาญจนบุรี เรียก ม่วงโคล้ง
- เขมร-สุรินทร์ เรียก อำเปียล
มะขามเป็นไม้ยืนต้นขนาดกลางจนถึงขนาดใหญ่แตกกิ่งก้านสาขามาก
เปลือกต้นขรุขระและหนา สีน้ำตาลอ่อน ใบ เป็นใบประกอบ
ใบเล็กออกตามกิ่งก้านใบเป็นคู่ ใบย่อยเป็นรูปขอบขนาน ปลายไบและโคนใบมน
ดอก ออกเป็น ช่อเล็กๆ ตามปลายกิ่ง หนึ่งช่อมี 10-15 ดอก
ดอกย่อยขนาดเล็ก กลีบดอกสีเหลืองและมีจุดประสีแดงอยู่กลางดอก
ผล เป็นฝักยาว รูปร่างยาวหรือโค้ง ยาว 3-20 ซม.
ฝักอ่อนมีเปลือกสีเขียวอมเทา สีน้ำตาลเกรียม
เนื้อในติดกับเปลือก
เมื่อแก่ฝักเปลี่ยนเป็นเปลือกแข็งกรอบหักง่าย สีน้ำตาล
เนื้อในกลายเป็นสีน้ำตาลหุ้มเมล็ด เนื้อมีรสเปรี้ยว และหวาน
มะขามขึ้นได้กับดินทุกชนิด
เจริญเติบโตได้ดีในดินร่วนในดินเหนียวทนแล้งได้ดี
เหมาะที่จะปลูกในฤดูฝน
ใช้กิ่งพันธุ์ปลูกโดยการขุดหลุมและใส่ปุ๋ยที่ก้นหลุมก่อน
ดูแลรักษาเหมือนกับพืชโดยทั่วไป นิยมขยายพันธุ์โดยการทาบกิ่ง
ติดตาหรือต่อกิ่ง เพราะได้ผลเร็วและไม่ทำให้กลายพันธุ์
ส่วนที่ใช้เป็นยา :
เนื้อในฝักแก่ (มะขามเปียก) เปลือกต้น
(ทั้งสดหรือแห้ง) เนื้อในเมล็ด
สรรพคุณและวิธีใช้
- แก้อาการท้องผูก
ใช้เนื้อฝักแก่หรือมะขามเปียก 1020 ฝัก
(หนักประมาณ 70150 กรัม)
จิ้มกับเกลือรับประทาน
หรือใส่เกลือเติมน้ำคั้นดื่ม
- แก้อาการท้องเดิน
ใช้เปลือกต้น ทั้งสดหรือแห้งประมาณ 12
กำมือ (1530 กรัม)
ต้มกับน้ำปูนใสหรือน้ำรับประทาน
- ถ่ายพยาธิลำไส้
ใช้เมล็ดคั่วกะเทาะเปลือกเอาออกเนื้อในเมล็ดแช่น้ำเกลือจนนุ่ม
รับประทานครั้งละ 2030 เมล็ด
เหมาะสำหรับถ่ายพยาธิไส้เดือน
- แก้ไอขับเสมหะ
ใช้เนื้อในฝักแก่หรือมะขามเปียกจิ้มเกลือรับประทาน
ยอดอ่อนและฝักอ่อนมีวิตามิน เอ มาก มะขามเปียกรสเปรี้ยว
ทำให้ชุ่มคอ ลดความร้อนของร่างกายได้ดี เนื้อในฝัก
มะขามที่แก่จัด เรียกว่า มะขามเปียก
ประกอบด้วยกรดอินทรีย์หลายตัว เช่น กรดทาร์ททาร์ริค กรดซิตริค
เป็นต้น ทำให้ออกฤทธิ์ ระบายและลดความร้อนของร่างกายลงได้
แพทย์ไทยเชื่อว่า รสเปรี้ยวนี้จะกัดเสมหะให้ละลายได้ด้วย
ตามตำราพรหมชาติฉบับหลวง
ถือว่ามะขามเป็นไม้มงคลชนิดหนึ่งที่ควรปลูกไว้ทางทิศตะวันตก
(ประจิม) ของบ้าน เพื่อป้อง กันสิ่งไม่ดี
ผีร้ายมิให้มากล้ำกลาย
อีกทั้งต้นมะขามยังเป็นต้นไม้ที่มีชื่อเป็นมงคลนาม
ถือกันเป็นเคล็ดว่าจะทำให้มีแต่คนเกรงขาม
ที่มา : http://th.wikipedia.org/wiki |